albert einstein

Kimdir?

yahudi asıllı alman teorik fizikçi. almanya'nın ulm kentinde dünyaya gelen einstein, yaşamının ilk yıllarını münih'te geçirdi. lise eğitimini ve yüksek eğitimini isviçre'de tamamladı fakat bir üniversitede iş bulmada yaşadığı zorluklar nedeniyle bir patent ofisinde müfettiş olarak çalışmaya başladı. 1905 yılı einstein için bir mucize yıl oldu ve o dönemde kuramları hemen benimsenmemiş olsa da ileride fizikte devrim yaratacak olan dört makale yayınladı. 1914 yılında max planck'ın kişisel ricası ile almanya'ya geri döndü. 1921 yılında fotoelektrik etki üzerine çalışmaları nedeniyle nobel fizik ödülü'ne layık görüldü. nazi partisi'nin iktidara yükselişi nedeniyle 1933'te almanya'yı terk etti ve amerika birleşik devletleri'ne yerleşti. ömrünün geri kalanını geçirdiği princeton'da hayatını kaybetmiştir. albert einstein, özel görelilik ve genel görelilik kuramları ile iki yüzyıldır newton mekaniğinin hakim olduğu uzay anlayışında bir devrim yaratmıştır. sadece matematik hesaplamalar ve denklemler ile oluşturduğu kuramları sonradan deneysel olarak defalarca doğrulanmıştır. e = mc2 denklemi ile formüle ettiği kütle-enerji eşdeğerliği yıldızların nasıl enerji oluşturduğuna açıklama getirmiş ve nükleer teknolojinin önünü açmıştır. fotoelektrik etki ve brown hareketine getirdiği matematiksel açıklamalar, modern fiziğe diğer katkıları arasındadır. ömrünün büyük bir kısmını bütün kuramları birleştiren bir birleşik alan kuramı yaratmaya çalışarak geçirmiş ama bu çabaları sonuçsuz kalmıştır. einstein kuantum mekaniğinin bazı sonuçlarına, özellikle belirsizlik ilkesine oldukça şüpheci yaklaşmış fakat bu yaklaşımlar ileride geniş kabul görmüştür. einstein nazilerin nükleer bomba geliştirmesi endişesiyle abd başkanı roosevelt'e bir mektup göndermiş, abd'nin nükleer çalışmalara başlamasını tavsiye etmiştir. holokost sonrası yahudilerin kendi ülkelerine sahip olması gerektiği fikrini savunmuş, israil'in kuruluşuna destek vermiştir. çeşitli söyleşilerinde yahudilik dinine ve diğer kutsal kitaplara inanmadığını belirtmiş, sosyalizme sempati duyan bir makale yayınlamıştır. bertrand russell ile birlikte nükleer silahlara karşı bir manifesto da yayınlamıştır. einstein hayatı boyunca 300’den fazla bilimsel makale yayınlamıştır, ayrıca 150’den fazla bilim dışı çalışmaları da olmuştur. başarıları ve eserleri nedeniyle einstein sözcüğü, “dahi” ile eşanlamlı kullanılmaya başlanmıştır. 18 nisan 1955’te, albert einstein iç kanama geçirdi. israil’in kuruluşunun yedinci yıl dönümü nedeniyle bir televizyon konuşmasının taslağını hazırlıyordu ama bitiremeden hayatını kaybetti. einstein ameliyatı şu sözlerle reddetti, “istediğim zaman gitmek istiyorum. hayatı yapay bir şekilde uzatmak tatsız. ben payımı kullandım, şimdi gitme zamanı ve bunu zarif bir şekilde yapmak istiyorum”. 76 yaşında, princeton hastanesi’nde yaşamını yitirdi. einstein’ın kalıntıları yakıldı ve külleri bilinmeyen bir yere serpildi. otopsisi sırasında princeton hastanesi patolojisti thomas stoltz harvey, einstein’ın beynini korumak için ailesinden izin alarak çıkardı. ileride nörolojinin einstein’ın neden bu kadar zeki olduğunu bulacağına inanıyordu.
  1. fotoelektrik etkiyi tanımlamış, özel ve genel görelilikle insanların evren algısını tamamen değiştirmiştir. ancak kendisi bile genel görelililiğin bazı sonuçlarına inanamamıştır. şöyle ki genel görelilik denklemleri, evrenin ya genişliyor ya da büzülüyor olması gerektiği çıkarımında bulunur. ancak einstein, durağan evrene olan kuvvetli inancından dolayı denkleme yeni bir terim ekleyerek denklemde oynamalar bile yapmıştır. sonunda edwin powell hubble evrenin genişliyor olduğunu gözlemlediğinde, einstein eklediği terim hakkında "yaşamımın en büyük hatası" diyerek pişmanlığını dile getirmiştir.
  2. altın çağı'nın (1915) 100. yılında mart-mayıs ayları arasında bilkent üniversitesi'nde verilecek konferanslar ile anılacak bilim adamıdır. kendisini tanımak ve görüşlerini-teorilerini yakalamak için kesinlikle gitmeniz tavsiye edilir.
  3. zekiydi ama asla dahi değildi. mesaj atıp kuantum zırvalamayın valla küfür ederim
  4. evinde atomu parcalarken " dur bi şu youreads.net e girip bagirsaklarimi bosaltayim" diyenleri de gostermistir. ulan ayakkabi numaran kadar iq ile nasil bir ozguven patlamasi yasiyorsun anlamak namumkun.
  5. eğitim, din ve siyaset üzerine konuşmalarından, makalelerinden, mektuplarından mürekkep fikirler ve tercihler adlı kitabın yazarıdır. tavsiyeleriyle avrupa'nın bugünkü eğitim anlayışının temellerine birden çok tuğla koymuş, net. ayrıca almanya'nın otoriter rejimle imtihanını anlatırken türkiye'nin bugünkü siyasi kaosunu resmetmiş.

    !---- spoiler ----!

    "her baskıcı rejim, kendi hastalıklı seçmen kitlesini yaratır."

    !---- spoiler ----!
  6. hak vermemek ne mümkün?

    "dünya yaşamak için tehlikeli bir yer; kötülük yapanlar yüzünden değil, durup seyreden ve onlara ses çıkarmayanlar yüzünden."
  7. kendisine atfedilen bir söze on yıl önce imza attım

    “aptallara göre insanlar; ırk, cinsiyet, milliyet, yaş, statü, renk, dil ve din başta olmak üzere sekizden fazla kategoriye ayrılır. oysa olay bu kadar karmaşık değil. insanlar sadece ikiye ayrılırlar; iyi insanlar ve kötü insanlar.”

    iyi insan
  8. şöförü bile zeki olan, büyük bilim insanı.

    rivayete göre, henüz herkesin onu tanımadığı zamanların birinde, bir konferansa giderken fizik bilgisi çok iyi olan şöförüyle yer değiştirip sunumu şöförüne yaptırır. kendisi de şöför kılığına girerek konferansı dinler. dinleyicilerden biri soru sormak ister ve şöförün bilemeyeceği kadar zor bir soru sorar. soruyu cevaplayamayacağını anlayan şöför '' gerçekten çok basit bir soru sordunuz, inanın bunu benim şöförüm bile cevaplayabilir '' diyerek einstein'dan soruyu cevaplamasını ister.
  9. "yaşayabileceğimiz en güzel deneyimi henüz bilmiyoruz. gizem, gerçek sanatın ve gerçek bilimin beşiğindeki esas duygudur. bunun farkına varamayan kişi, merak edemez, şaşıramaz, ölüden bir farkı yoktur, gözlerinin önüne de bir perde inmiştir."

    demiş.
    doğru söze ne denir? doğru söz denir yani herhalde.