• okudum
    • okuyorum
    • okumak istiyorum
  • youreads puanı (9.00)
bir devlet geleneğinin anatomisi; yediyüz - fikret başkaya
"osmanlı imparatorluğu hakkında yazan tarihçilerin ezici çoğunluğu, imparatorluğun kuruluşunda dinin önemli bir rol oynadığında birleşiyorlar.imparatorluğun son dönemlerindeyse, 'geri kalmışlığın' başlıca nedeninin din olduğu ileri sürülüyor! elbette bir dönemde 'ilerici', değilse 'olumlu' rol oynayanın, nasıl olup da bir başka dönemde 'gericiliğin', 'olumsuzluğun', 'kötülüğün' başlıca nedeni haline geldiğini anlamak mümkün değildir. bu tür yaklaşımlar, din ve dinin işleviyle ilgili yanlış anlamadan, değilse bilgi yetersizliğinden kaynaklanıyor (elbette bilmemek mazeret değildir.) aslında din, son tahlilde bir ideolojiden başka bir şey değildir. osmanlı sosyal formasyonu kendinden öncekiler ve kendine benzeyenler gibi, dine dayalı bir ideolojik meşrulaşma temeli üzerine oturuyordu."
  1. "askeri gelenek ya da 'kışla bilinci', toplumun kendisi hakkında düşünme yeteneğini dumura uğratmıştır. türkiye'nin bu durumu, emperyalist dünyanın da işine gelen bir şeydir. bu durum, batılıların neden atatürkçü olduğunu da açıklıyor. esasen modernlik ve çağdaşlık retoriği ve görüntüsüne rağmen, söz konusu olan hala orta çağ kafasıyla (değilse eski kafayla) yönetilen bir toplumdur. cumhuriyet döneminde her şeyi değiştiriyormuş gibi yaptılar. filvaki birçok şeyi de değiştirdiler; ama bunu sicilyalı prens lampedusa'nın, "hiçbir şeyi değiştirmemek için, her şeyi değiştirmek gerekiyordu" sözünü hatırlatırcasına yaptılar."

    özgür üniversite'nin ve türkiye ve ortadoğu forumu vakfı'nın başkanı olan fikret başkaya; osmanlı'dan cumhuriyete, cumhuriyetten 28 şubat'a ve günümüze kadar aslında özünde hiç değişmeyen otoriter devlet geleneğini tane tane, açık seçik anlatıyor. geçmişi ve şimdiki zamanı katliamlar ve dahi soykırımlarla dolu bir devlet geleneği bu.