• okudum
    • okuyorum
    • okumak istiyorum
  • youreads puanı (4.75)
marifetname - erzurumlu ibrahim hakkı
5 bölümden oluşan bir "hayat kitabıdır". yazar diyar diyar gezip öğrendiklerini derlemiş ve 600 küsür sayfalık bir bilgiler kitabı oluşturmuştur. içinde dini bilgiler, yaratılış, anatomi, coğrafya, matematik, kadın-erkek ilişkileri ve daha bir çok şey vardır.

orjinal el yazmasını merak edenler için;
http://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=mdp.39015079129824;view=1up;seq=726
  1. içindeki bilgilerin "saçma hatta yanlış" olduğunu belirtmek gerek. ancak bu durum bu kitabın yok sayılacağı ya da görmezden gelineceği anlamına gelmez. 1756'da yazıldığında bilimin böyle olduğunu, halkın böyle bildiğini görebiliriz. elbette ki doğru kabul edilip dikkate alınacak yerler de var.

    tüm bunların yanında el okuma, yüz okuma gibi bölümler internetteki muhtelif bloglarda oldukça popüler olmuştur.
  2. okurken bazen karsıma alıntıları cıkan , okunacaklar listemdeki kitap. okuyanlar yorumlarını eksik etmesinler
  3. bir çok konuda aydınlatıcı bilgiler içerir. bu kitaba bakılarak zamaninin dahilerinden oldugu soylenebilir. ' içinde bölme bölünebilme kurallarından tutunda dogru beslenmeye kadar farklı bir dolu konuya deginilmiştir. kitaba ilk denk gelişim yaşlı bir akrabamizin kitapliginda bu dev kitabi görüp merak edişimle oldu. ergenlik dönemindeydim ve tahmin edersiniz ki kitapta seks üzerine de bölümler mevcut. ergen şansiyla ilk oralar denk gelmişti.

    okumaniz size çok şey katabilir. fakat benim gibi cahil değilseniz içindekiler sizi cezbetmeyebilir de.
  4. bir kısmını okuduğum keyifli bir kitap.

    erzurumlu ibrahim hakkı başlığına yazmıştım buraya da koyayım.

    !---- spoiler ----!

    eser üç bölümden oluşuyor; birinci bölüm fenn-i evvel'dir. allah'ın varlığını, birliğini anlattıktan sonra yalın ve bileşik cisimleri, madenleri, bitkileri ve nihayet insanı anlatır. sonra geometri, astronomi ve takvim konuları yer alır. coğrafyaya ait bölümünde 100'den fazla ilin hangi enlem ve boylamda olduğunu göstermiştir. ayrıca, "hiçbir çağda yerin döndüğüne inananlar eksik olmamıştır." demiştir.

    ikinci bölümde fenn-i sani, anatomi, fizyoloji gibi bilimler yer alır. insan vücudunu estetik bakımdan da incelemiş, araya beyitler sıkıştırmıştır. vücut yapısı ile huy arasındaki ilişkiye inanmış ve bunu şiirle anlatmıştır. bu bölümün sonunda ruha, sağlığa ve ölüme ait geniş bilgi vardır.

    üçüncü bölüm olan fenn-i salis, dini, ilahi ve felsefi içeriklidir.


    !---- spoiler ----!

    kitaptaki vücudunuz ve karakteriniz bölümü ilgimi çekmişti. şöyle ki;

    - boyu uzun olanların kalbi saf ve temiz olur.
    - kısa boylu olanların hileleri aldatmaları çoktur.
    - orta boylu olanlar akıllı ve hoş huylu olurlar.
    - saçları sert olan kimse akılla atılganlığı bulur.
    - saçları yumuşak olan saf ve utanması az olur.
    - saçı sarı olanın işi kibirlenme ve kızgınlıktır.
    - siyah saçlı olan sabırlıdır onu ara.
    - kumral saç güzeldir sahibi bedelsizdir.
    - saçı az olan lütufkar anlayışlı ve nazik olur.
    - başı küçük olanın aklı azdır gizli şeyin varsa ona söyleme.
    - başının tepesi yassı olan keder çekmez.
    - başının derisi ince olan hayır yapar zarar vermez.
    - kel adama yaklaşma kötü huylu olur ondan sakın.
    - alnı dar olanın içi de dar sıkıntılı olur.
    - alnı yumru olan çirkin ve kalın kafalı olur.
    - alnı enli olan kötü huylu olur çünkü hastadır.
    - alnı normal olanı emin bil.
    - alnı buruşuksuz olan şüphesiz tembel olur.
    - alnı uzun olan anlayışlı az ise cömert olur.
    - kaşlarının arası buruşuk olan üzüntü yükünü taşır.
    - kulağı çok büyük olan bilgisiz ve tembel olur.
    - küçük kulaklı eğri orta (normal) kulaklı doğru olur.
    - kaşının ucu ince olanın işi gücü fitnedir.
    - kaşının kılları çok olanın üzüntüleri de çok olur.
    - kaşı açık olan doğrudur çatma olan eğridir.
    - înce kaşlı güzel olur uzunu ise kibirli olmanın delilidir.
    - kaşı yay gibi olan her zaman güzel olur.
    - göz çukuru az olursa o kibirli olmaya delildir.
    - siyah gözlüler itaatli kızıl gözlüler cesur olurlar.
    - gök gözlü olan zeki ela gözlü olan edepli terbiyeli olur.
    - küçük gözlü hafif büyük gözlü zarif narin olur.
    - gözü yumru olan kıskanç orta olan dost olur.
    - yarı kapalı göz ayıp bakışı miskince olur.
    - köre yakın olma sık bakan emniyetli olmaz.
    - gözü şaşı adama bakma çünkü o sana eğri bakar.
    - güleç gözlü olan güzeldir kirpiği sık olan bedelsizdir.
    - büyük yüzlü olan illetlidir küçük yüz kibirlenmeye delildir.
    - înce yüzlü sevimli kalın yüzlü hor (sevimsiz) olur.
    - uzun yüzlü olanlar yalancı olurlar.
    - ekşi yüzlü somurtkan olanların sözlerinin çoğu acı olur.
    - yuvarlak yüzlüler ay’dan daha nurlu olur.
    - böyleleri çok güleç olur onu gören muradını alır.
    - benzi kızıl olan terbiyeli esmer olan da zeki olur.
    - benzi sarı olan illetli siyaha çalan da tevekkelli olur.
    - burnu uzun olanın idraki (anlayışı) az olur.
    - kısa burunlu olanlar fazla korkak olur.
    - burun ucu top olan neşeli olur.
    - burun ucu ağzına yakın olan adamdan sakın.
    - burun delikleri geniş olanın içi kibir ve kıskançlıkla doludur.
    - burun kanatları dar olan kişide küsme ve inat çok olur.
    - burnu enli olan kimse şehvete tutkundur.
    - burnu eğri olan kimsenin düşüncesi işi başarıya ulaştırmaktır.
    - küçük ağızlı olan güzel ve fakat çok korkak olur.
    - büyük ağızlı cesur eğri ağızlı kötü olur.
    - genizden söylenen sözler kibirlenmeden olsa gerek.
    - ince sesli erkeklerin işi kadına şehvet duymaktır.
    - erkek sesli kadınların çoğu yalan söyler.
    - çabuk konuşan ince anlayışlıdır.
    - kaba sesli olanın gayreti ve yardımseverliği fazladır.
    - çatal sesli olan halktan kötülük geleceğini sanır.
    - yüzü güleç sözü tatlı olan insan azizdir sevilir.
    - ince ve kırmızı dudaklı kimse söyleneni iyi anlar.
    - bil ki kalın dudaklının kızgınlığı ağırdır.
    - iri dişliler çok defa yaman işler yapar.
    - normal dişi olanların işi hoş ve doğrudur.
    - kokusu hoş olanın huyu da güzeldir hoştur.
    - çene kemiği ince olanın aklı da hafif olur.
    - enli çenenin sahibi kaba olur.
    - çenesi normal olan akıllı ve güzel olur.
    - uzun sakallı kişi hünersiz olur.
    - sık sakallı kişi kabadır sohbetini de uzatır.
    - siyah ve az sakallı olmak zekaya delildir.
    - hiç kılı olmayan köse adamın hilesi çok olur.
    - sakalı değirmi olanın kemali de çoktur.
    - kafası enli olan ahmaklık illetine tutuktur.
    - boynu çok uzun olanın olgunluğu az olur.
    - boynu ince olan cahil olur.
    - boynu kalın olan gece gündüz yiyici (obur) olur.
    - boynu kısa olanın hilesi çok olur.
    - boynu normal olanın işi iyilik yapmaktır.
    - her uzvu normal olan şüphesiz ki güzel olur.


    bi de güzel kadın tasviri var

    -dört yeri siyah lazım: saç, kaş, kirpik ve göz.
    -dört yeri ak ola: renk, diş, tırnak ve göz.
    -dört yeri kızıl lazım: yanak, dudak, dişeti ve dil.
    -dört yeri geniş gerek: kaş, göz, göğüs ve göbek.
    -dört yeri dar olmalı: burun, kulak, koltukaltı ve ferç.
    -dördü de büyük olmalı: göğüs, kasık, bız ve diz.
    -dördü küçük olmalı: burun, ağız, ayak ve el.
    abi
  5. pozitif bilimlerle ilgili anlattıkları maalesef günümüzde ilkokul seviyesinde bilgilerdir. diğer konulardaki bilgileri eksik ve yanlış gibidir. ama değersiz midir? hayır, beğeneceğiniz bölümler olacaktır içinde.

    !---- spoiler ----!

    her ne doğurursanız, toprak içindir. her ne bayındır ederseniz, harap içindir.

    hak teâlâ bir kuluna muhabbet eylese, ona, temiz kalp, büyük ahlâk ve kuvvetli akıl bağışlar. aklın ereği bilmezliğini itiraftır. akıllının dili kalbine bağlıdır. nice alçaklığı, aklı büyük eder. nice çirkini ahlâkı güzel eder. aklın yarısı, gafilliktir. yarısı tahammüldür. bilmezden gelmek gibi akıl olmaz. dalgınlık gibi yumuşaklık olmaz. edepsizin aklı yoktur. akılsızın dini yoktur. akıl, yezdan’ın hitabına kabildir. iki cihan saadetinin sermayesidir. akıl, yaratılıştaki bir nurdur ki hikmet nurlarını almayla ışığı artar. akıl odur ki nefsi şehvetlerden keser, kalbi şüpheli nesnelerden ayırır ve ruhu halka bakmaktan alıkoyan hepsini devamlı huzurda toplar. akıl odur ki işlerin sonunu sana gösterir ve kâinat defterini okur. akıl, olgun bir nurdur ki kalbin tamamını kaplar. hissî idrakler ve akılla algılananlar elde edilir. akıl insan ruhudur. hayvanî ruha binicidir. hayvanî ruh ki şehvanî nefistir, o insan bedenine binmiştir. akıllar ve kalpler, ruhlar ve melekler âlemine ve göklere mensupturlar. nefisler ve bedenler, mülk âlemine ve dünyaya mensupturlar. şu hâlde onlar, nuranî ve ulvîdir; bunlar, zulmanî ve süflîdir.

    !---- spoiler ----!
  6. zamanın gerisinde kalmış, dış görünüşe bakarak karakter hakkında hüküm verilebileceğini salık veren ve dini bir kitap olarak hala baz alınan bu kitabın unutulma vakti çoktan gelmiş.