nail-i kadim

Kimdir?

(?-1666) divan edebiyatı şâiri. istanbul’da doğdu. asıl adı mustafa’dır. dîvân-ı hümâyun’da kâtiplik yaptı. mâden kalemi başhalifesi oldu. hayatının sonlarına doğru edirne’ye sürüldü. avus­turya zaferinden sonra (1665) affedildi; istanbul’a döndü. is­tanbul’da öldü. fındıklı’da sünbülî tekkesi’nin mezarlığına gömüldü.
  1. nail-i kadim, fikrini en kısa, söz katılamayacak bir tarzda ve en ahenkli bir ifâde ile anlatır. kelime seçmekte titizdir. usta bir şairdir. bilhassa gazelleri çok güzeldir. tanzimat edebiyatı şairlerinden leskofçalı galip, hersekli arif hikmet, yenişe­hirli avni ve namık kemal üzerinde tesiri vardır.
    divânı haluk ipekten tarafından ilmî yollarla hazırlandı ve bastırıldı (1970). aynı yazar, naili kadim hayatı ve ede­bi kişiliği adlı incelemisini de yayımladı. (1973)
  2. bahârı neyleriz ol gül-izârı gonca-femin
    gülüp açılması bin nevbahâra değmez mi

    (o gül yanaklı sevgilinin gülüp açılması bin tane bahardan bile güzelken, baharı ne yapalım?)

    kadem kadem gece teşrîfi nâilî o mehin
    cihân cihân elem-i intizâra değmez mi

    (o ay parçası sevgilinin gece adım adım sana gelmesi, dünyalar kadar ayrılık acısına değmez mi?)
    dizelerinin şairi. nesre çevirince zarafetini kaybediyor biraz.

    sebk-i hindî akımının önemli bir temsilcisi olan şairdir.