1. "real time strategy (rts)" / gerçek zamanlı strateji

    rts, strateji tabanlı video oyunları başlığının, ağır top modundaki iki alt başlığından birisidir. diğer için (bkz: turn based strategy)

    rts, bir tanımlama olarak ilk defa "byte" dergisi tarafından 1982 yılında kullanılsa da, bilinmesi ve yagınlaşması ilk rts oyunu olarak kabul edilen ve westwood studios tarafından yapılan dune iioyunu ile olmuştur.

    temelde bir strateji oyunu olan rts'lerde, daha köklü olan tbs'lerden farklı olarak tüm oyuncular aynı anda hareket imkanına sahiptir ve oyunda eş zamanlı olarak ilerlerler.

    rts'lerin kimliğini belirleyen özellikleri şu şekilde sıralanabilir:
    -eş zamanlı ilerleme ve oyun
    -kaynak toplama
    -bina inşa etme
    -birim üretme
    -birimler üzerine direk hakimiyet
    -oyun içi teknolojik gelişmeler

    rts oyunları bir gelişim alanı ve pazar alanı olarak 1992-1998 arası dönemde iki büyük firma tarafından domine edilmiştir.

    bu firmalar:
    (bkz: westwood studios)
    (bkz: blizzard)

    1982-1992 arasında geçen 10 senelik süreçte rts oyun türü, tur tabanlı stratejilerden, aksiyon oyunlarından ve rpg türü oyunlardan harmanlanarak ortaya çıkan birçok farklı oyunla "orijin" evresi yaşamış olsa da, "aha da ben buyum" diyerek ortaya çıkması ve literatürde "real time strategy" kavramının kabul görmesi 1992 yılında westwood studios tarafından geliştirilen dune ii: the building of a dynasty oyunu ile gerçekleşmiştir.

    dune ii: the building of a dynasty 'nin yakaladığı başarının devamında, 1994 yılı içerisine blizzard hala oyun pazarını domine edebilme gücüne sahip warcraft serisinin ilk oyunu olan warcraft: orcs & humans'ı piyasa sürdü.

    1995'e gelindiğinde ise rts türü altın çağını yaşamaya başlamıştı. pazarı yöneten iki firma da altın niteliğinde birer oyun piyasaya sürmüşlerdi. blizzard ilk oyunun başarısıyla birlikte seriye devam etmiş ve warcraft ii: tides of darkness'ı piyasa sürmüş; westwood studios ise döneminin en popüler rts oyunu haline gelecek olan command & conquer serisine start vermişti.

    bu iki büyük firma dışında 1997 yılındacavedog entertainmenttarafındantotal anhillation; ensemble studios tarafından ise age of empires oyunları piyasaya sürülmüştür. 1998 yılında ise blizzard ikinci bir seri hamlesi ile starcraft serisini üretmiştir.

    ***

    1997 yılına kadar ağırlıklı olarak izometrik bakış açısına sahip 2d grafikler ile hareket eden rts oyun türleri, dungeon keeper (1997), populous: the beginning (1998), jeff wayne's the war of the worlds (1998), warzone 2100 (1999), machines (1999), homeworld (1999), honour & freedom (1999) ve dark reign 2 (2000) gibi oyunlarla 3d grafik teknolojisine adapte olmayı başarmıştır.

    2002 yılına gelindiğinde ise bilizzard'ın piyasa sürdüğü warcraft iii : reign of chaos ve ensemble studios tarafından üretilen age of mythologt oyunları ile 3d grafiklerin rts oyun türünde kullanılması zirve yapmıştır.

    ***

    2002 yılından sonra rts oyun türünün alt dalları doğmaya başlamış; real time tactics (rtt), moba, tower defence gibi farklı oyun mimarileri ortaya çıkmış ve kendi ürünlerini ortaya koymaya başlamıştır.