1. aşkenaz (avrupadan israile göçen yahudiler) kültüründe bir golem söylencesi şöyle der. golem (yahudi mistik öğretisinde kilden ya da topraktan yapılan zeka seviyesi düşük bir tür toprak adam. ayrıca golem ibranicede de aptal anlamına gelir) yaratıcı kendi ismlerini kullanarak balçıktan bir robot insan yaratmayı başarmış. sözü eyleme geçirmiş. söz beden bulmuş. bir süre sonra bu canlıyı yönetemeyince, onu öldürmek zorunda kalmış.

    golem her ne kadar bir mite dayansa da sözün gücüne güzel bir örnektir.
    söz kelimelerin sesli halidir en büyük güçtür. kişileri olduğu kadar bütün bir toplumu eyleme geçirtebilir, savaşları başlatabilir, barış ve mutluluğu sağlayabilir, sevgi ateşini yakabilir, nefreti körükleyebilir, bir insanı öldürebilir, yeni baştan yaratabilir. bu gücün boyutlarını kestirmemiz olanaksız çok büyük çok.

    insanın kendini ifade etme biçimidir söz. geri dönüşü olmayan bir kurşun gibidir bazen onun için iki dinle bir söyle derler. günlük yaşam içinde duygu ve düşüncelerimizi nasıl yönlendirdiğini görüyoruz. mesela
    bir söz ateş gibi hem ısıtabilir hem de yakabilir.
    bir söz su gibi hem hayat verebilir, hem de boğabilir
    biir söz hem öldürebilir, hem diriltebilir.
    hem icini acıtır, hem yarana merhem olur.

    bir atasözü, yürekten çıkan sözlerin yine yüreğe, ağızdan çıkanların ise kulaktan öteye gidemeyeceğini söyler.

    hepimiz aslında cephanelik gibiyiz. kelime silahlarımız var. bazen kendimizi, bazen karşımızdakini vuruyoruz.

    bir eskimo şiiri söz büyüdür der.

    zamanın ta başlangıcında
    insanlarla hayvanlar paylaşırken yeryüzünü
    insan isterse hayvan olabilirmiş,
    hayvan isterse insan.
    kimi vakit insanlar varmış,
    kimi vakit hayvanlar
    ama ayrım yokmuş.
    aynı dili konuşurlarmış.
    söz büyüymüş o zamanlar
    insan ruhunun güçleri varmış,
    rasgele söylenen bir söz garip sonuçlar doğurur, canlanırmış o anda.

    evet söz büyü, söyleyen büyücü. güzel büyüler yapmalı diyenlerdenim. öyle kara büyü, vuduu falan değil. güzel sözlerle harmanlanmalı cadı kazanımız. kötü sözler ah işte incil'de bir psaj vardır. insanın ağzına giren değil, insanın ağzından çıkan kirletir insanı der hz isa. kötü sözler önce söyleyeni kirletiyor.
  2. bazı sözler tutulmamak için verilir. bazı sözler de söylenmemek için söylenir. söylenmek için söylenen sözler tutulmak için verilen sözleri bazen açığa çıkartır. bunu bilmek bilgelik mi ahmaklık mı? hayatın anlamı buralarda bir yerlerde gizli olmalı. apaçık karşımızda dursa bile saklanmış gibi geliyor bu sözler.